Ujjwala Yojna Rule Change: महागाईने त्रस्त झालेल्या सर्वसामान्यांना आणखी एक मोठा धक्का बसला आहे. गॅस सिलिंडरच्या बाबत सरकारने मोठा निर्णय घेतला असून आता उज्जवला योजनेतील लाभार्थ्यांना वर्षाला फक्त चारच सिलिंडरवर सबसिडी मिळणार आहे. तसंच या योजनेच्या सिलिंडरच्या किमतीतही 89 रुपयांची वाढ करण्यात आलीय. पूर्वी उज्ज्वला योजनेतील ग्राहकांना वर्षाला 9 गॅस सिलिंडरवर सबसिडी मिळायची. मात्र आता सरकारने सबसिडीवाल्या सिलिंडरच्या संख्येमध्ये कपात केली आहे.
Hingoli News: संतापजनक! 5 दिवसांचे अर्भक झुडपात फेकलं, निर्दयी माता- पित्याचा शोध सुरु
उज्ज्वला योजनेत काय बदल झाले आहेत?
प्रधानमंत्री उज्ज्वला योजनेच्या लाभार्थ्यांना आता एका आर्थिक वर्षातील पहिल्या चार सिलिंडरवरच प्रति सिलिंडर ३०० रुपयांचे अतिरिक्त अनुदान मिळेल. यापूर्वी, हा लाभ अधिक वेळा रिफिल केल्यावर मिळत होता. पेट्रोलियम मंत्रालयाच्या अधिकाऱ्यांच्या मते, आंतरराष्ट्रीय बाजारात एलपीजीच्या दरात सतत होणाऱ्या वाढीमुळे हे पाऊल उचलणे आवश्यक झाले आहे. तथापि, सरकारने असेही म्हटले आहे की ग्राहकांना अजूनही मोठ्या प्रमाणात अप्रत्यक्ष अनुदान मिळत आहे.
पेट्रोलियम मंत्रालयाच्या मते, सध्याच्या परिस्थितीत घरगुती एलपीजी सिलेंडरची वास्तविक किंमत ₹१,६०० पेक्षा जास्त झाली आहे. असे असूनही, सामान्य ग्राहकांना सिलेंडर ₹९४२ मध्ये उपलब्ध करून दिला जात आहे. याचा अर्थ असा की तेल विपणन कंपन्यांना प्रत्येक सिलेंडरमागे प्रचंड तोटा होत आहे. सरकारी आकडेवारीनुसार, गेल्या आर्थिक वर्षात घरगुती एलपीजीवरील एकूण अंडर-रिकव्हरीचा भार ₹६०,००० कोटींपर्यंत वाढला आहे. हा आकडा मागील वर्षापेक्षा लक्षणीयरीत्या जास्त आहे, ज्यामुळे सरकारला दिलासादायक उपाययोजनांचा विचार करण्यास भाग पडले आहे.
उज्ज्वला आणि सामान्य ग्राहकांना किती फायदा मिळतो?
सरकारचा दावा आहे की उज्ज्वला आणि गैर-उज्ज्वला दोन्ही ग्राहकांना अजूनही लक्षणीय दिलासा मिळत आहे. सर्वसामान्य ग्राहकांना प्रत्यक्ष किमतीच्या तुलनेत प्रति सिलेंडर सुमारे ७०० रुपयांचा अप्रत्यक्ष लाभ मिळतो, तर उज्ज्वला योजनेच्या लाभार्थ्यांना अतिरिक्त ३०० रुपयांचे थेट अनुदानही मिळते. अशाप्रकारे, उज्ज्वला ग्राहकांना एकूण सुमारे १,००० रुपयांचा लाभ मिळत आहे. सरकारच्या मते, आंतरराष्ट्रीय किमतींच्या तुलनेत पहिल्या चार सिलेंडरवरील हा लाभ एक मोठा दिलासा आहे.
पश्चिम आशियातील संकटामुळे अडचणींमध्ये भर
पश्चिम आशियातील वाढता भू-राजकीय तणाव हे एलपीजीच्या दरवाढीमागील प्रमुख कारण मानले जात आहे. विशेषतः होर्मुझच्या सामुद्रधुनीच्या प्रदेशात पुरवठा खंडित झाल्यानंतर आंतरराष्ट्रीय बाजारात एलपीजीच्या दरात मोठी वाढ झाली आहे. फेब्रुवारीमध्ये जागतिक एलपीजीचे दर तुलनेने कमी असले तरी, त्यानंतरच्या महिन्यांत त्यात सुमारे ४६ टक्क्यांनी वाढ झाली. याचा थेट परिणाम भारतासारख्या प्रमुख आयातदार देशांवर झाला आहे, जे आपल्या गरजेचा मोठा भाग परदेशातून आयात करतात.
