Lokmanya Tilak Speech In Marathi: एक काळ असा होता, जेव्हा आपल्याच देशात आपल्या हक्कांबद्दल बोलणे म्हणजे गुन्हा मानला जायचा. इंग्रजांच्या भयंकर अत्याचाराने समाज थरथरत होता. अशा घनघोर अंधारात एक तांबडं फुटलं आणि सिंहगर्जनेसारखा आवाज घुमला, "स्वराज्य हा माझा जन्मसिद्ध हक्क आहे आणि तो मी मिळवणारच!" ही केवळ घोषणा नव्हती, तर गुलामगिरीच्या भिंतींना तडे देणारा एक महामंत्र होता. हा मंत्र देणारे महापुरुष म्हणजेच लोकमान्य बाळ गंगाधर टिळक!
1 ऑगस्ट रोजी या क्रांतिसूर्याची पुण्यतिथी. या निमित्ताने राज्यात शाळेत कार्यक्रम होतात. त्यानिमित्तानं करण्यासाठी भाषणाचे प्रमुख मुद्दे आणि त्यावर आधारित एक नमुना भाषण आम्ही तुम्हाला देणार आहोत. शालेय विद्यार्थ्यांच्या मनात देशभक्तीची ज्योत पेटवणारे आणि व्यासपीठ गाजवणारे एक सुंदर, सोपे व प्रभावी भाषण आहे. याचा वापर केला तर शाळेत सर्वजण तुमचे कौतुक करतील.
लोकमान्य टिळक पुण्यतिथी निमित्तानं भाषणाचे 10 प्रमुख मुद्दे
1. आदरयुक्त आणि आक्रमक सुरुवात (टोकदार इंट्रो).
2. 'लोकमान्य' ही पदवी आणि जनतेशी जोडले गेलेले नाते.
3. स्वराज्य हा माझा जन्मसिद्ध हक्क आहे - सिंहगर्जनेमागची ताकद.
4. 1 ऑगस्ट 1920: देशवासीयांना चटका लावून गेलेला दिवस.
5. इंग्रजांना थेट आव्हान देणारे धाडसी पत्रकार.
6. गणेशोत्सव आणि शिवजयंती: समाजाला एकत्र आणण्याची नवी संकल्पना.
7. इंग्रजांची कारागृहाची भीती आणि 'गीतारहस्य' ग्रंथाची निर्मिती.
8. शिक्षण हेच परिवर्तनाचे मुख्य हत्यार.
9. आजच्या युगात टिळकांच्या विचारांची गरज.
10. नव्या पिढीला संदेश आणि भाषणाचा शेवट.
आदरणीय व्यासपीठ, पूज्य गुरुजनवर्ग आणि येथे जमलेल्या माझ्या बालमित्रांनो! (Lokmanya Tilak Death Anniversary Marathi Speech)
विचार करा, एका अशा काळाचा जेव्हा संपूर्ण देशावर इंग्रजांचे राज्य होते. लोक बोलायला, एकत्र यायला आणि आपल्याच हक्कांची मागणी करायला घाबरत होते. अशा गडद अंधारात एका माणसाने पुढे येऊन थेट छाती ठोकून इंग्रजांना ठणकावून सांगितले, "स्वराज्य हा माझा जन्मसिद्ध हक्क आहे आणि तो मी मिळवणारच!" ही साधी घोषणा नव्हती, तर गुलामगिरीच्या साखळदंडांना हादरवून टाकणारी एक वादळी सिंहगर्जना होती. हे महान नेते म्हणजेच क्रांतिसूर्य लोकमान्य बाळ गंगाधर टिळक!
( नक्की वाचा : Gopal Patha : 'Bengal Files'मधील ‘तो' चेहरा; 1946 च्या हिंसाचारात कलकत्ताचे तारणहार ठरलेले ‘गोपाळ पाठा' कोण? )
आज 1 ऑगस्ट आहे. 1 ऑगस्ट 1920 रोजी या महामानवाने जगाचा निरोप घेतला. आज त्यांच्या पुण्यतिथीनिमित्त आपण सर्वजण त्यांच्या पवित्र स्मृतीस अभिवादन करण्यासाठी येथे एकत्र आलो आहोत.
मित्रांनो, इंग्रज ज्यांना घाबरायचे, ती व्यक्ती म्हणजेच आपले लोकमान्य टिळक. इंग्रजांनी त्यांना 'भारतीय असंतोषाचे जनक' म्हटले. पण देशातील जनतेने त्यांना प्रेमाने आणि आदराने 'लोकमान्य' ही पदवी दिली, ज्याचा अर्थ होतो 'लोकांनी मान्य केलेला नेता'.
टिळकांचे सर्वात मोठे वैशिष्ट्य म्हणजे त्यांची दूरदृष्टी. लोकांना एकत्र आणल्याशिवाय स्वातंत्र्य मिळणार नाही, हे त्यांनी सर्वात आधी ओळखले. यासाठी त्यांनी गणेशोत्सव आणि शिवजयंती हे सण सार्वजनिक स्वरूपात साजरे करायला सुरुवात केली. चार भिंतींत असलेला सण रस्त्यावर आला आणि इंग्रजांविरुद्ध लढा देण्यासाठी अख्खा समाज एकत्र आला.
( नक्की वाचा : Marathwada Mukti Din : हैदराबादला स्वतंत्र मुस्लीम देश बनवण्याचं स्वप्न पाहणाऱ्या निजामानं कशी पत्करली शरणागती? )
पत्रकारितेच्या माध्यमातून त्यांनी इंग्रज सरकारला पळता भुई थोडी केली. 'केसरी' आणि 'मराठा' या वृत्तपत्रांतून त्यांनी लिहिलेल्या अग्रलेखांनी लोकांच्या मनात स्वातंत्र्याची ठिणगी टाकली. इंग्रजांनी त्यांना रोखण्यासाठी 6 वर्षांची मंडालेच्या तुरुंगात सक्तमजुरीची शिक्षा सुनावली. पण तुरुंगातील अंधारही त्यांचा उत्साह कमी करू शकला नाही. तिथे राहून त्यांनी 'गीतारहस्य' हा अजरामर ग्रंथ लिहिला.
मित्रांनो, टिळकांचे जीवन आपल्याला शिकवते की, अन्याय सहन करणे हा सर्वात मोठा अपराध आहे. आज आपण स्वतंत्र भारतात जगत आहोत. पण आजचा 'स्वराज्य' म्हणजे काय? तर दारिद्र्य, अज्ञान आणि भ्रष्टाचारापासून मुक्ती! शिक्षण हेच प्रगतीचे मुख्य साधन आहे, असा टिळकांचा ठाम विश्वास होता.
आज लोकमान्य टिळकांच्या पुण्यतिथीनिमित्त आपण सर्वांनी एक नवीन संकल्प केला पाहिजे. आपण केवळ पुस्तकी ज्ञान न घेता, सत्य, धाडस आणि देशसेवेची मूल्ये अंगीकारली पाहिजेत. आजच्या काळात लोकमान्य टिळकांना खरी श्रद्धांजली वाहायची असेल, तर आपण एक सुजाण, प्रामाणिक आणि देशभक्त नागरिक बनले पाहिजे.
इतके बोलून मी माझे भाषण संपवतो.
जय हिंद, जय महाराष्ट्र! लोकमान्य टिळकांना विनम्र अभिवादन!