आजच्या काळात आपल्यापैकी अनेकांना मोबाइलवर शॉपिंग अॅप्स पाहण्याची आणि 'सेल' दिसला की काहीतरी ऑर्डर करण्याची सवय लागली आहे. या लेखात एका तरुणीने तिचा १२० दिवसांचा (सुमारे ४ महिने) 'नो शॉपिंग' प्रवास मांडला आहे.
ऑनलाइन किराणा आणि खाद्यपदार्थांच्या डिलिव्हरीने आपले जीवन निश्चितच सोपं झालं आहे. मात्र या सुविधेची किंमतही मोजावी लागते. मी स्वतः या सवयीचा बळी ठरले होते. प्रत्येक लहानसहान गोष्टीसाठी फोन उचलून ॲपवरून ऑर्डर करणं ही जणू माझी रोजची सवय झाली होती. याचा माझ्या खिशावर आणि आरोग्यावरही ताण येत होता. मग मी एक निर्णय घेतला – १२० दिवसांसाठी ऑनलाइन शॉपिंग पूर्णपणे थांबवण्याचा...
सुरुवात कशी झाली?
तरुणीला सतत ऑनलाईन कपडे, सौंदर्यप्रसाधने आणि घरातील वस्तू पाहण्याची आणि खरेदी करण्याची सवय लागली होती. यामुळे दर महिन्याला तिच्या बजेटवर परिणाम होत होता आणि घरात विनाकारण वस्तूंचा ढीग साचत होता. शेवटी तिने स्वतःला एक आव्हान दिलं - पुढचे १२० दिवस काहीही ऑनलाईन खरेदी करायचे नाही.
Photo Credit: Pinterest
पैशांची मोठी बचत
जेव्हा तिने शॉपिंग बंद केले, तेव्हा पहिल्याच महिन्यात तिला जाणीव झाली की, ती कितीतरी अनावश्यक गोष्टींवर पैसे खर्च करत होती. 'सवलत' किंवा 'सेल'च्या नादात आपण अशा गोष्टी घेतो ज्यांची आपल्याला गरजही नसते. १२० दिवसांनंतर तिने मोठी रक्कम वाचवली, जी ती आता तिच्या भविष्यासाठी किंवा खऱ्या गरजांसाठी वापरू शकते.
Photo Credit: Pinterest
मानसिक शांतता आणि आरोग्यावर परिणाम
स्क्रीन टाइम कमी झाला - सतत शॉपिंग अॅप्सवर स्क्रोल केल्यामुळे डोळ्यांवर आणि मेंदूवर ताण येत होता. शॉपिंग बंद केल्यामुळे तिचा स्क्रीन टाइम लक्षणीयरीत्या कमी झाला.
झोपेत सुधारणा - रात्री झोपण्यापूर्वी शॉपिंग करण्याची सवय सुटल्यामुळे तिला शांत झोप लागू लागली.
तणाव कमी झाला - कुरिअरची वाट पाहणे, पार्सल ट्रॅक करणे आणि वस्तू आवडली नाही तर ती 'रिटर्न' करण्याची कटकट संपल्यामुळे तिला मानसिक शांतता मिळाली.
'गरज' आणि 'हव्यास' यातील फरक समजला
Photo Credit: Pinterest
या १२० दिवसांच्या काळात लेखिकेला एक महत्त्वाची गोष्ट उमजली – ती म्हणजे 'गरज' आणि 'इच्छा' यातील फरक. आपण अनेकदा केवळ आनंदासाठी खरेदी करतो, गरजेसाठी नाही. आता ती विचार करूनच पैसे खर्च करते.
वेळेचा सदुपयोग
शॉपिंग अॅप्सवर घालवलेला वेळ ती आता तिच्या छंद जोपासण्यासाठी किंवा कुटुंबासोबत घालवण्यासाठी वापरू लागली आहे. या तरुणीच्या मते, हा अनुभव केवळ पैसे वाचवण्यासाठी नव्हता, तर स्वतःवर नियंत्रण मिळवण्यासाठी होता. जर तुम्हालाही वाटत असेल की तुमचे पैसे विनाकारण खर्च होत आहेत, तर एकदा असा 'नो शॉपिंग' प्रयोग करून पाहायला हवा.
