Protein Side Effects: वजन कमी करण्यापासून ते स्नायू बनवण्यापर्यंत आजकाल सर्वत्र हाय प्रोटीन डाएटचीच चर्चा आहे. पण अनेक जण तक्रार करतात की, डाएटमध्ये प्रोटीनचे प्रमाण वाढवल्यानंतर काही दिवसांतच पोट फुगणे, गॅस होणे किंवा बद्धकोष्ठता आणि जुलाब यासारख्या समस्या सुरू होतात. जर तुमच्याबाबतही असे घडत असेल तर याचे कारण फक्त प्रोटीन नसून ते खाण्याची पद्धतही असू शकते. प्रोटीन हे शरीरासाठी आवश्यक पोषक तत्त्व आहे. पण याचा अर्थ असा नाही की, जितके जास्त प्रोटीन खाल तितका जास्त फायदा होईल. अनेकदा कोणतीही पूर्वतयारी न करता अचानक प्रोटीनचे प्रमाण वाढवल्यामुळे शरीर ते सहज स्वीकारू शकत नाही आणि त्याचे दुष्परिणाम सर्वात आधी पोटावर दिसू लागतात. चला जाणून घेऊया की हाय प्रोटीन डाएटदरम्यान पोट का बिघडते आणि यापासून कसा बचाव करता येऊ शकतो.
अचानक प्रोटीन वाढवल्यास पोट का बिघडते?
जर तुमच्या आहारात आधी प्रोटीन कमी असेल आणि तुम्ही अचानक त्याचे प्रमाण वाढवले तर पचनसंस्थेला स्वतःमध्ये बदल घडवून आणण्यासाठी वेळ लागू शकतो. विशेषतः जेव्हा प्रोटीनसोबत फायबर आणि पाण्याचे प्रमाण कमी होते, तेव्हा बद्धकोष्ठता, गॅस आणि पोट फुगण्यासारख्या समस्या सुरू होऊ शकतात. अनेक जण प्रोटीनवर इतके लक्ष केंद्रित करतात की फळे, भाज्या आणि अख्खे तृणधान्ये खाणे कमी करतात. हीच सर्वात मोठी चूक ठरू शकते.
ही गोष्ट पण लक्षात ठेवा
काही लोकांना दूध किंवा इतर दुग्धजन्य पदार्थांमधील (डेअरी प्रॉडक्ट्स) प्रोटीनमुळे त्रास होऊ शकतो. जर शरीर लॅक्टोज नीट पचवू शकले नाही, तर पोटदुखी, गॅस किंवा जुलाबाची तक्रार होऊ शकते. तसेच काही लोकांना विशिष्ट प्रोटीन सप्लीमेंट्समध्ये असलेल्या इतर घटकांमुळेही त्रास होऊ शकतो. म्हणूनच जर एखाद्या प्रॉडक्टनंतर वारंवार पोट खराब होत असेल तर त्यामागचे कारण जाणून घेणे गरजेचे आहे.
(नक्की वाचा: Ragi Roti: नाचणीची पोळी रोज खाणे योग्य आहे का? डॉ. राजदा यांनी सांगितली कॅलरी, प्रोटीन आणि फायद्यांची माहिती)
फक्त प्रोटीन नाही, पाणीही तितकेच महत्त्वाचे
हाय प्रोटीन डाएट घेणाऱ्यांची एक सामान्य चूक म्हणजे कमी पाणी पिणे. शरीरात पाण्याची कमतरता भासल्यास बद्धकोष्ठतेची समस्या वाढू शकते. याशिवाय दिवसभराचे प्रोटीन एकाच वेळी खाण्याऐवजी वेगवेगळ्या वेळी थोडे-थोडे घेणे जास्त योग्य मानले जाते. यामुळे पचनसंस्थेवर एकाच वेळी जास्त ताण येत नाही.
(नक्की वाचा: Sore Throat Remedies: पावसाळ्यात घसा बसलाय आणि खवखवतोय? आचार्य बालकृष्ण यांनी सांगितला सोपा घरगुती उपाय)
डॉक्टर किंवा डाएटिशियनचा सल्ला कधी घ्यावा?
प्रोटीनचे प्रमाण कमी किंवा जास्त केल्यानंतरही जर दीर्घकाळापर्यंत पोटदुखी, जुलाब, बद्धकोष्ठता, उलटी किंवा सतत पोट फुगण्यासारखा त्रास होत राहिला तर त्याकडे दुर्लक्ष करू नये. अशा परिस्थितीत स्वतःहून डाएट बदलण्याऐवजी डॉक्टर किंवा डाएटिशियनचा सल्ला घेणे उत्तम ठरते. योग्य प्रमाण, योग्य प्रोटीन आणि संतुलित आहारच शरीराला फायदा पोहोचवतो. फक्त प्रोटीन वाढवण्याने नाही तर ते योग्य पद्धतीने घेण्यानेच चांगले परिणाम मिळतात.
(Disclaimer: NDTV Marathi या माहितीची जबाबदारी घेत नाही. अधिक माहितीसाठी तज्ज्ञ/डॉक्टरांचा सल्ला घ्यावा.)
