Ajit Pawar Death : महाजन ते पवार: राज्याच्या राजकारणाला कलाटणी देणारे धक्कादायक मृत्यू, कसा बदलला महाराष्ट्र?

Ajit Pawar Death :  राज्याच्या राजकारणात अनेक चढ-उतार आले, मात्र काही घटनांनी संपूर्ण राज्याची राजकीय दिशाच बदलून टाकली. बुधवारी बारामतीजवळ झालेल्या विमान अपघातात राष्ट्रवादी काँग्रेसचे अध्यक्ष आणि राज्याचे उपमुख्यमंत्री अजित पवार यांचे निधन झाले. या दुर्दैवी घटनेने केवळ बारामतीवरच नाही, तर संपूर्ण महाराष्ट्रावर शोककळा पसरली आहे. 

अजित पवार हे महाराष्ट्राच्या इतिहासात सर्वाधिक काळ उपमुख्यमंत्री पद भूषवणारे नेते होते. त्यांच्या जाण्याने महायुती सरकारमधील एक खंबीर आधारस्तंभ हरपला आहे. विशेष म्हणजे, राष्ट्रवादी काँग्रेसचे दोन्ही गट पुन्हा एकत्र येण्याच्या चर्चा सुरू असतानाच ही दुर्घटना घडली, ज्यामुळे राज्याच्या राजकारणात मोठी पोकळी निर्माण झाली आहे.

महाराष्ट्राच्या राजकीय इतिहासावर नजर टाकली तर गेल्या दोन दशकांत अशा अनेक दिग्गज नेत्यांनी जगाचा निरोप घेतला, ज्यांच्या निधनामुळे राजकारणाची समीकरणे पूर्णपणे बदलली. यामध्ये प्रमोद महाजन, विलासराव देशमुख आणि गोपीनाथ मुंडे यांसारख्या मोठ्या नावांचा समावेश आहे. या नेत्यांच्या अकाली निधनाने त्या-त्या पक्षांची आणि राज्याची मोठी हानी झाली आहे.

( नक्की वाचा : Ajit Pawar Net Worth: अजित पवारांचे अपघाती निधन, किती श्रीमंत होते उपमुख्यमंत्री? पाहा संपत्तीचा सर्व तपशील )

प्रमोद महाजन: भाजपचे आधुनिक चाणक्य

भाजपचे दिग्गज नेते आणि माजी केंद्रीय मंत्री प्रमोद महाजन हे त्यांच्या कारकीर्दीच्या शिखरावर असताना 3 मे 2006 रोजी त्यांच्याच भावाने केलेल्या गोळीबारात त्यांचा मृत्यू झाला. प्रमोद महाजन हे भाजपचा सर्वात प्रभावशाली आणि सुशिक्षित चेहरा मानले जात होते. अटलबिहारी वाजपेयी आणि लालकृष्ण आडवाणी यांच्यानंतर पक्षातील सर्वात महत्त्वाचे नेते म्हणून त्यांच्याकडे पाहिले जात असे. त्यांना भारतीय राजकारणातील किंगमेकर म्हटले जायचे.

जितेंद्र दीक्षित यांच्या 'बॉम्बे आफ्टर अयोध्या' या पुस्तकात महाजन यांच्या महत्त्वाकांक्षेचा उल्लेख आढळतो. वाजपेयी-आडवाणींच्यानंतर पंतप्रधानपदाचा चेहरा कोण, या प्रश्नावर त्यांनी अतिशय आत्मविश्वासाने उत्तर दिले होते. तंत्रज्ञानाची आवड असलेल्या महाजन यांनीच भाजपाला डिजिटल युगासाठी सज्ज केले होते. त्यांच्याकडे अफाट संघटन कौशल्य होते, ज्यामुळे त्यांनी भाजपला राष्ट्रीय स्तरावर एक नवी ओळख मिळवून दिली होती. त्यांच्या निधनानंतर भाजपला महाराष्ट्रात आणि केंद्रातही मोठी पोकळी जाणवली होती.

( नक्की वाचा : Ajit Pawar Plane Crash: 'क्रॅश' झालेलं राजकारण! संजय गांधी ते अजित पवार; भारतीय नेत्यांचे दुर्दैवी विमान अपघात )

गोपीनाथ मुंडे: जनसामान्यांचे लोकनेते

प्रमोद महाजन जर भाजपचे चाणक्य होते, तर गोपीनाथ मुंडे हे त्यांचे चंद्रगुप्त मानले जात. या जोडीने महाराष्ट्राच्या राजकारणाचा चेहरामोहरा बदलून टाकला. 1980 च्या दशकापर्यंत महाराष्ट्राच्या राजकारणात मराठा समाजाचे वर्चस्व होते, मात्र मुंडे यांनी बहुजन समाजाला एकत्र करून हे वर्चस्व मोडीत काढले. त्यांनी केवळ जातीपातीचे राजकारण न करता जनसामान्यांपर्यंत पोहोचण्याचे काम केले.

1995 मध्ये शिवसेना आणि भाजपची युती घडवून आणण्यात मुंडे यांचा मोठा वाटा होता, ज्यामुळे राज्यात पहिल्यांदाच काँग्रेसला सत्तेतून बाहेर जावे लागले होते. 3 जून 2014 रोजी दिल्लीत एका रस्ते अपघातात मुंडे यांचे निधन झाले. अपघाती मृत्यूच्या काही दिवस आधी ते केंद्रीय ग्रामविकास मंत्री झाले होते आणि आपल्या गावी जाण्यासाठी विमानतळाकडे निघाले असताना हा अपघात झाला. त्यांच्या निधनाने महाराष्ट्रातील भाजपचा एक खंबीर आणि मास लीडर हरपला.

( नक्की वाचा : Ajit Pawar Plane Crash : अजित पवारांच्या विमानाचे सारथ्य करणाऱ्या कॅप्टन शांभवी पाठक होत्या तरी कोण? )

विलासराव देशमुख: काँग्रेसचे संकटमोचक

काँग्रेस पक्षासाठी विलासराव देशमुख हे महाराष्ट्रातील सर्वात मोठे आधारस्तंभ होते. 14 ऑगस्ट 2012 रोजी यकृताच्या आजारामुळे त्यांचे चेन्नई येथे निधन झाले. लातूर जिल्ह्यातील बाभळगाव येथील एका शेतकरी कुटुंबात जन्मलेले विलासराव हे राज्याचे दोनवेळा मुख्यमंत्री राहिले होते. पहिल्या यूपीए सरकारच्या काळात शेतकऱ्यांच्या कर्जमाफीचा प्रस्ताव मांडणारे ते पहिले नेते होते, ज्यामुळे 2009 मध्ये काँग्रेसला पुन्हा सत्ता मिळवण्यात मदत झाली.

विलासराव देशमुख यांना प्रशासनाचा दांडगा अनुभव होता आणि सर्वपक्षीय नेत्यांशी त्यांचे सलोख्याचे संबंध होते. 26/11 च्या हल्ल्यानंतर त्यांना मुख्यमंत्रीपदाचा राजीनामा द्यावा लागला होता, तरीही त्यांनी पुन्हा राष्ट्रीय राजकारणात आपली जागा निर्माण केली होती. त्यांच्या निधनानंतर काँग्रेसला अद्यापही त्यांच्या तोडीचा, सर्वसमावेशक आणि प्रशासकीय पकड असलेला नेता महाराष्ट्र काँग्रेसला मिळालेला नाही.

अजित पवार: प्रशासनावर पकड असलेला धडाडीचा नेता

अजित पवार ऊर्फ अजित दादा हे त्यांच्या शिस्तीसाठी आणि स्पष्टवक्तेपणासाठी ओळखले जात. 1991 पासून त्यांनी बारामती विधानसभा मतदारसंघाचे सलग 7 वेळा प्रतिनिधित्व केले आणि प्रत्येक वेळी विक्रमी मताधिक्क्याने विजय मिळवला. महाराष्ट्राच्या सहकार क्षेत्रात, विशेषतः साखर कारखाने आणि दूध संघांवर त्यांची मोठी पकड होती. त्यांनी जलसंपदा, ऊर्जा आणि ग्रामविकास यांसारखी महत्त्वाची खाती सांभाळली होती.

अजित पवार हे त्यांच्या धाडसी निर्णयांसाठी ओळखले जात. 2019 मध्ये देवेंद्र फडणवीस यांच्यासोबत पहाटेचा शपथविधी असो किंवा 2023 मध्ये राष्ट्रवादीत मोठी फूट पाडून एकनाथ शिंदे सरकारमध्ये सामील होण्याचा निर्णय असो, त्यांनी नेहमीच राजकीय वर्तुळात खळबळ उडवून दिली. त्यांच्या निधनानंतर मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस आणि एकनाथ शिंदे यांनी तीव्र दुःख व्यक्त केले आहे. शिंदे यांनी त्यांचं वर्णन मोठा भाऊ असं केलं आहे, तर मल्लिकार्जुन खर्गे यांनी त्यांच्या निधनाला देशाचे मोठे नुकसान म्हटले आहे. या अपघाताने महाराष्ट्राच्या राजकारणातील एका पर्वाचा अंत झाला आहे.